13 verrassende gewoontes die je stiekem sneller ouder maken

We weten allemaal dat roken, veel alcohol drinken en weinig bewegen niet bepaald goed zijn voor je gezondheid. Maar er zijn ook gewoontes die een stuk onschuldiger lijken en toch invloed kunnen hebben op hoe gezond je ouder wordt. Van de hele dag achter een scherm zitten tot nooit echt pauze nemen: sommige dagelijkse routines kunnen ongemerkt bijdragen aan versnelde veroudering.

Bepaalde gewoontes kunnen het verouderingsproces versnellen doordat ze bijvoorbeeld celveroudering stimuleren of je immuunsysteem verzwakken. Gelukkig hoef je daarvoor niet meteen je hele leven om te gooien. Met een paar kleine aanpassingen kom je al een heel eind.

1. Nooit een dag vrij nemen

Altijd maar doorgaan en structureel overwerken houdt je sympathische zenuwstelsel actief. Dat kan bijdragen aan een burn-out, stemmingsproblemen en een verzwakt immuunsysteem. 'Onze biologie is gebouwd rond ritmes: wakker zijn en slapen, stress en herstel. Als we nooit pauzeren, ontzeggen we ons lichaam de tijd die het nodig heeft om te herstellen en alles te verwerken', zegt Kavin Mistry, neuroradioloog. Zijn advies: maak iedere middag 15 minuten vrij waarin je niets hoeft. Laat je gedachten even afdwalen en doe simpelweg niets.

2. Te weinig water drinken

Veel mensen lopen langdurig rond met een lichte vorm van uitdroging. Dat kan onder meer invloed hebben op je hersenfunctie, concentratie, stemming en geheugen. 'Uitdroging zorgt er ook voor dat hersenweefsel krimpt en kan concentratie, stemming en geheugen verslechteren', zegt Mistry. Op de lange termijn kan te weinig drinken bijdragen aan vermoeidheid, huidveroudering en nierproblemen. Zorg daarom dat je gedurende de dag regelmatig water drinkt.

3. Te vaak oortjes of een koptelefoon gebruiken

Een koptelefoon is ideaal om je af te sluiten van omgevingsgeluid, maar urenlang luisteren kan ook nadelen hebben. 'Langdurig gebruik van een koptelefoon kan ervoor zorgen dat je minder verbonden bent met je zintuiglijke omgeving en je gehoorsysteem overbelast raakt. Dat kan leiden tot overstimulatie en aandachtsvermoeidheid', zegt Mistry.

Ook je houding kan eronder lijden als je lange tijd in dezelfde positie zit. Regelmatig een pauze nemen is daarom geen slecht idee.

4. Krachttraining overslaan

Spieren zijn belangrijk voor gezond ouder worden. Minder spiermassa en kracht kunnen je stofwisseling vertragen, de vetopslag verhogen en je insulinegevoeligheid verlagen. 'Spieren maken krachtige ontstekingsremmende stoffen aan die de gezondheid van je hersenen en de veerkracht van je immuunsysteem verbeteren', zegt Mistry. Zonder krachttraining neemt volgens hem ook het risico op kwetsbaarheid, vallen en cognitieve achteruitgang toe.

Je hoeft daarvoor niet uren in de sportschool te staan: ook een korte krachttraining met je eigen lichaamsgewicht helpt om je spieren actief te houden.

5. Een leven vol stress leiden

Een beetje stress hoort bij het leven, maar chronische stress kan je gezondheid behoorlijk belasten. Het wordt onder meer in verband gebracht met hart- en vaatziekten, spijsverteringsproblemen en een verzwakt immuunsysteem. 'Stress kan ook celveroudering versnellen en het risico op chronische aandoeningen die samenhangen met ouder worden vergroten', zegt Jennifer Hankenson, orthopedisch chirurg en universitair docent aan Yale School of Medicine.

Mindfulness, meditatie of een paar minuten rustig ademhalen kunnen helpen. 'Zelfs vijf tot tien minuten per dag kunnen je stressniveau aanzienlijk verlagen en je algehele gezondheid verbeteren', aldus Hankenson.

6. Je mondhygiëne verwaarlozen

Je tanden poetsen voor het slapengaan is belangrijker voor je gezondheid dan je misschien denkt. Mensen die 's avonds hun tanden poetsen, hebben een aanzienlijk lager risico om te overlijden dan mensen die dat niet doen. Een slechte mondhygiëne kan bovendien leiden tot tandvleesproblemen, tandverlies en gezondheidsproblemen zoals hart- en vaatziekten.

'Bacteriën in je mond kunnen via de bloedbaan andere delen van je lichaam bereiken en zo invloed hebben op de gezondheid van je hart', zegt Hankenson. Maak van tandenpoetsen voor het slapengaan dus een vaste gewoonte.

7. Met make-up slapen

Na een lange dag kan het verleidelijk zijn om je bed in te duiken zonder je make-up te verwijderen. Toch kan slapen met make-up huidveroudering versnellen, de natuurlijke herstel cyclus van je huid verstoren en puistjes veroorzaken. 'Tijdens een diepe slaap is je huid volop bezig met herstel. Als het huidoppervlak verstopt is, wordt dat vernieuwingsproces belemmerd. Dat kan leiden tot een doffe huid, ontstekingen en vroegtijdige tekenen van huidveroudering', zegt Mistry. Dus dames: hoe moe je ook bent, haal die make-up er toch maar even af.

8. Continu aan je apparaten vastzitten

Nog even Instagram checken, een mail beantwoorden en ondertussen je berichten bijhouden: voor je het weet ben je de hele dag bereikbaar. Als je nauwelijks pauze neemt van schermen en sociale media, kan je zenuwstelsel voortdurend alert blijven. 'Je nervus vagus, de zenuw die je hartslag en spijsvertering helpt kalmeren, heeft momenten van stilte en verbinding nodig', zegt Joseph M. Mercola, huisarts. Maak daarom iedere dag wat tijd vrij zonder schermen of verplichtingen. Rust is geen luiheid, maar onderdeel van herstel.

9. Je laten opslokken door negativiteit

Een negatieve gedachte op z'n tijd is natuurlijk niet meteen een probleem. Maar een voortdurend negatieve kijk op het leven kan wel invloed hebben op je mentale gezondheid, relaties en tevredenheid met het leven. 'Na verloop van tijd kunnen negatieve emoties zelfs bijdragen aan lichamelijke gezondheidsproblemen door chronische ontstekingen en stress', zegt Lakelyn Eichenberger, gerontoloog en belangenbehartiger voor mantelzorgers.

Haar advies: schrijf positieve ervaringen op, sta stil bij waar je dankbaar voor bent en probeer negatieve gedachten vanuit een ander perspectief te bekijken. Ook een positieve omgeving kan helpen.

10. Geen plannen maken

Een gebrek aan doel of richting kan zowel je mentale als lichamelijke gezondheid beïnvloeden. En dat doel hoeft helemaal niet groot te zijn. Plan bijvoorbeeld een vakantie, begin met een nieuwe sport, leer iets nieuws of spreek regelmatig met vrienden af. 'Iets hebben om naar uit te kijken zorgt voor enthousiasme en motivatie. Denk na over wat jou plezier geeft en maak bewust tijd om die passies na te jagen', zegt Eichenberger.

11. Je hersenen niet blijven uitdagen

Net als je spieren hebben ook je hersenen baat bij nieuwe prikkels. Wanneer je stopt met leren en steeds hetzelfde doet, worden je hersenen minder flexibel. 'Als we onze hersenen niet regelmatig uitdagen en geen nieuwe dingen proberen, kan dat na verloop van tijd het risico op cognitieve achteruitgang en geheugenverlies vergroten', zegt Eichenberger. Lees een boek, leer een taal, probeer een nieuwe hobby of doe iets wat je normaal buiten je comfortzone zou vinden.

12. Te weinig sociale contacten

Een langdurig gebrek aan sociale contacten kan zowel je lichaam als je geest belasten. Het kan je zenuwstelsel in een chronische staat van stress houden, wat invloed kan hebben op je geheugen, stemming en algehele gezondheid.

'Zoek manieren om onder de mensen te zijn via activiteiten die je sowieso leuk vindt', zegt Jessica Corona-Irwin, verpleegkundige en gecertificeerd dementiespecialist. Denk bijvoorbeeld aan een wandelgroep, evenement in de bibliotheek of vrijwilligerswerk.

13. De hele dag zitten

Je begint 's ochtends achter je laptop en voor je het weet is het middag. Als je vervolgens ook je vrije tijd grotendeels zittend doorbrengt, krijgen je spieren en stofwisseling weinig prikkels.

'Beweging geeft krachtige signalen die veroudering tegengaan. Zo komen er myokinen vrij uit spierweefsel, die je hersenen en hart- en vaatstelsel beschermen', zegt Mercola. Probeer daarom iedere 30 minuten even op te staan, na het eten een stukje te wandelen en uiteindelijk toe te werken naar 30 tot 45 minuten beweging per dag.

Zo vergroot je je kans op een lang en gezond leven

Ouder worden kunnen we natuurlijk niet voorkomen - en dat hoeft ook helemaal niet. Wel kun je bepaalde gewoontes aanpassen om zo gezond mogelijk ouder te worden. Volgens de experts zijn dit nog een aantal manieren om je kans op een lang leven te vergroten:

Geef prioriteit aan zeven tot negen uur slaap per nacht.

• Eet het grootste deel van de tijd voedzaam en gevarieerd.
• Beperk alcohol en rook niet.
• Besteed aandacht aan preventieve zorg en laat je regelmatig controleren.
• Zoek een hobby of maak tijd voor activiteiten die je leuk vindt.
• Maak bewust tijd voor je mentale gezondheid.

Bron: Health

Volg je Women's Health al op Facebook, Instagram en TikTok? Je kunt je ook inschrijven voor onze nieuwsbrief.

Onder de Cover is de podcast van Women's Health. Nieuwe afleveringen verschijnen op Spotify, Apple en via Podimo. Tip: zet je notificaties aan, en vergeet niet te abonneren!

Volg je Women's Health al op Google Discover?

Mis nooit meer een artikel over mentaal en fysiek in beweging blijven, voeding of vrouwengezondheid in Google Discover. Volg Women's Health via deze link en klik op 'Volgen op Google'.