Krachtbehoud na je 50ste

Waarom je na je 50e óók je voeten zou moeten trainen: dit zijn 5 goede oefeningen

Praat mee!
Stagiair online redactie
Jill combineert haar liefde voor goed eten graag met CrossFit en vindt dat na elke maaltijd nog plek is voor een toetje.

GettyImages

GettyImages

Je benen, billen en armen krijgen tijdens een krachttraining waarschijnlijk genoeg aandacht. Maar wanneer heb je voor het laatst bewust je voeten getraind? Waarschijnlijk moet je daar even over nadenken. Toch krijgen ook je voeten met het ouder worden het een en ander te voorduren. Ze kunnen breder worden, kracht verliezen en zelfs je vertrouwde schoenen kunnen ineens minder lekker zitten.

Podotherapeuten Sharon Beld en Bram van Waes leggen uit wat er met je voeten gebeurt als je ouder wordt en – belangrijker nog – wat je zelf kunt doen om ze sterk te houden.

Hé, zaten ze altijd al zo strak?

Misschien merk je de eerste veranderingen aan je voeten niet tijdens het sporten, maar wel waneer opeens je favoriete schoen anders is gaan zitten dan dat je gewend was. ‘Gewrichten kunnen stijver worden, spierkracht neemt af en pezen en bindweefsel worden minder elastisch’, legt Beld uit. Ook kan je voetboog wat afvlakken en kunnen je voeten breder worden. Een veranderende schoenmaat op latere leeftijd is dus helemaal niet zo gek.

Van Waes vult aan dat zelfs de natuurlijke demping onder je voeten verandert. Het vetkussen onder je hiel en voorvoet wordt met de jaren dunner.

En dat kun je gaan merken

Die veranderingen hoeven niet automatisch voor problemen te zorgen, maar Beld ziet bij vrouwen boven de 50 wel bepaalde klachten vaker terug. Denk aan pijn aan de voorvoet of hiel, een grote teen die steeds schever gaat staan en klachten aan de pezen rondom de voet en enkel.

Inspecteer je nu meteen ernstig je voeten? Nergens voor nodig. Veranderingen aan je voeten betekenen niet metéén dat er iets mis is. Het is vooral belangrijk om klachten of veranderingen niet automatisch te bestempelen als iets wat ‘nu eenmaal bij ouder worden hoort’. Verergeren de klachten? Dan is het misschien handig om er even naar te laten kijken.

Ja, ook je voeten verliezen spierkracht

We binden er inmiddels geen doekjes meer omheen: als je ouder wordt, verlies je spierkracht. Maar waarschijnlijk denk je daarbij eerder aan je benen, billen of armen dan aan de kleine spieren verstopt in je voeten.

‘In de voet zitten veel kleine spieren, de intrinsieke voetspieren’, legt Beld uit. ‘Die helpen bij het ondersteunen van de voetboog, het stabiliseren van de tenen en het controleren van de voet tijdens het lopen.’

En je voeten hoeven dat werk niet alleen te doen. Ook de grotere spieren vanuit je onderbeen, waaronder je kuitspieren, spelen een belangrijke rol bij iedere stap die je zet.

Maar hoe merk je dat je voeten minder sterk worden?

Volgens Van Waes kan afnemende voet- en kuitkracht zich uiten in voeten die sneller vermoeid raken, minder stabiliteit en balans en een kortere of tragere pas. Ook kan het voetgewelf verder zakken en kunnen pezen en gewrichten meer worden belast.

Sterke voeten gaan dus niet alleen over wat er in je schoenen gebeurt. Ze helpen je ook om stevig en comfortabel te blijven bewegen.

Alleen wandelen is niet hetzelfde als krachttraining

Wandelen is natuurlijk altijd een goed idee. Maar, als het specifiek om het behouden van spierkracht gaat, is wandelen volgens Beld niet hetzelfde als krachttraining.

‘Het principe dat voor de rest van ons lichaam geldt, geldt ook voor onze voeten: weefsel wordt sterker wanneer het op de juiste manier wordt belast.’

Daarom adviseert ze om spieren gericht en geleidelijk zwaarder te belasten. En daarbij hoef je je niet alleen op je voeten te richten. Ook voldoende kracht en controle vanuit je kuiten, knieën, heupen en romp zijn belangrijk om goed te kunnen blijven bewegen.

5 oefeningen voor sterke voeten

1. Short foot

Zet je voet plat op de grond en probeer de bal van je grote teen licht richting je hiel te trekken, zonder je tenen te krommen. Hiermee activeer je de kleine spieren in je voet. Van Waes adviseert om dit vijf seconden vast te houden en tien keer te herhalen.

2. Toe spread

Spreid je tenen zo ver mogelijk uit elkaar. Probeer daarna alleen je grote teen op te tillen terwijl de rest op de grond blijft staan – en vervolgens andersom. ‘Dat lijkt simpel, maar vraagt verrassend veel motorische controle’, zegt Beld.

3. Calf raises

Kom rustig omhoog op je tenen en laat je hielen gecontroleerd terugzakken. Begin met beide benen en bouw eventueel op naar één been. Hiermee train je je kuiten én de kracht die je gebruikt tijdens de afzet bij het lopen.

4. Single-leg squat

Bij een squat op één been moeten je voet, enkel, knie en heup samenwerken om je stabiel te houden. Is een volledige single-leg squat nog te lastig? Dan noemt Beld gecontroleerd opstaan op één been als alternatief.

5. Balans op één been

Begin door simpelweg op één been te gaan staan. Gaat dat makkelijk? Beweeg dan bijvoorbeeld je andere been. Van Waes adviseert om te beginnen met twintig tot dertig seconden en een stoel binnen handbereik te houden.

Je hoeft echt geen ‘foot day’ in te plannen

Het inlassen van een 'foot day' aan je trainingsweek is misschien ook wat overbodig. Het gaat om het gehele plaatje. Maargoed, als je dan toch eens op de bank zit, probeer de oefeningen dan eens uit.

En nog iets, wacht vooral niet af totdat je voeten in protest gaan, maar wees ze voor. Van Waes adviseert om de kracht en balans van je voeten en kuiten óók te trainen wanneer je nog geen klachten hebt. Misschien verdienen je voeten tijdens je volgende training dus toch een paar minuten extra aandacht.

Volg je Women's Health al op Facebook, Instagram en TikTok? Je kunt je ook inschrijven voor onze nieuwsbrief.

Onder de Cover is de podcast van Women's Health. Nieuwe afleveringen verschijnen op Spotify, Apple en via Podimo. Tip: zet je notificaties aan, en vergeet niet te abonneren!

Volg je Women's Health al op Google Discover?

Mis nooit meer een artikel over mentaal en fysiek in beweging blijven, voeding of vrouwengezondheid in Google Discover. Volg Women's Health via deze link en klik op 'Volgen op Google'.