Huidkanker ziet er niet altijd uit als een veranderende moedervlek – dit zijn 7 waarschuwingssignalen volgens artsen

Bij huidkanker denk je misschien aan grote moedervlekken en zonneschade, maar dat is zeker niet altijd het geval. Daarom is het op tijd herkennen van signalen zo belangrijk, maar hoe weet je waar je op moet letten?

De meeste vormen van huidkanker zijn goed te behandelen als ze vroegtijdig worden ontdekt, en dus is het belangrijk om de vroege signalen te herkennen. 

Onze Britse collega’s van WH spraken met dermatoloog en woordvoerder van The British Skin Foundation, dr. Derrick Phillips, over de meest voorkomende vormen van huidkanker en de belangrijkste signalen om op te letten.

Wat zijn de verschillende soorten huidkanker?

‘De drie meest voorkomende vormen van huidkanker zijn basaalcelcarcinoom, plaveiselcelcarcinoom en melanoom – en ze kunnen er allemaal heel verschillend uitzien,’ zegt dr. Phillips.

Basaalcelcarcinoom (BCC)

‘Basaalcelcarcinoom is wereldwijd de meest voorkomende vorm van huidkanker (zo'n 70%). Het is sterk gerelateerd aan cumulatieve blootstelling aan de zon en verbranding door de zon, en komt vaker voor bij mensen met een lichte huid.’

Belangrijkste symptomen, merkt hij op, zijn:

• ‘Een parelroze bultje of vlek op aan de zon blootgestelde plekken – soms met zichtbare bloedvaten erdoorheen.’
• ‘Lysaten die korstjes vormen, bloeden of zich presenteren als een wond die gewoon niet geneest.’
• ‘Sommige basaalcelcarcinomen kunnen ook pigment [kleur] bevatten, waardoor ze soms worden aangezien voor melanoom.’

‘Hoewel basaalcelcarcinomen zich zeer zelden naar andere delen van het lichaam verspreiden, kunnen ze in de loop der tijd langzaam blijven groeien en aanzienlijke lokale weefselschade veroorzaken als ze onbehandeld blijven,’ voegt Dr. Phillips toe. ‘Ze komen traditioneel vaker voor vanaf het dertigste en veertigste levensjaar, hoewel ik ze steeds vaker zie bij jongere patiënten – waaronder mensen van in de twintig.’

Plaveiselcelcarcinoom (PCC)

Plaveiselcelcarcinoom – de op één na meest voorkomende vorm van huidkanker (ongeveer 20%) – komt vaker voor bij oudere mensen en op een huid die chronisch aan de zon is blootgesteld. In tegenstelling tot basaalcelcarcinoom bestaat er bij plaveiselcelcarcinoom een ​​klein, maar belangrijk risico op uitzaaiing naar andere delen van het lichaam.

Dit type huidkanker kan zich als volgt manifesteren:

• ‘Snelgroeiende, schilferige of korstvormige gezwellen die gevoelig, pijnlijk of gemakkelijk bloedend kunnen worden.’
• ‘Ze ontstaan ​​in chronische wonden, langdurige littekens of brandwonden en kunnen zich manifesteren als een niet-genezende, pijnlijke of groeiende, schilferige plek.’
• ‘Ze kunnen zich ook op de lippen ontwikkelen – vooral bij rokers – waar ze zich kunnen presenteren als een gevoelige, korstvormige of hardnekkige bult.’

Melanoom

‘Melanoom (c.a. 10%) is de ernstigste vorm van huidkanker vanwege de mogelijkheid tot uitzaaiing,’ zegt Dr. Phillips. ‘Het kan zich ontwikkelen in een bestaande moedervlek of ontstaan ​​als een volledig nieuwe laesie. Melanomen zijn vaak onregelmatig van vorm of kleur en kunnen in de loop van de tijd veranderen – hoewel sommige er verrassend subtiel uit kunnen zien.’

Hij wijst op de ABCDE-checklist als een handig hulpmiddel om mogelijk zorgwekkende veranderingen te herkennen.

A = Asymmetrie. Waarbij de ene helft van de moedervlek niet overeenkomt met de andere.

B = Onregelmatige randen. Ingesneden, onregelmatige of gekartelde randen.

C = Kleur. De aanwezigheid van meerdere of ongelijke kleuren.

D = Diameter groter dan 6 mm.

E = Veranderend. Een moedervlek die verandert in grootte, vorm en kleur, begint te bloeden of symptomen veroorzaakt.

'Als een moedervlek twee of meer van deze kenmerken vertoont, is het raadzaam deze te laten beoordelen door je huisarts of dermatoloog', zegt Dr. Phillips. Hij voegt eraan toe dat elke moedervlek die 'er duidelijk anders uitziet dan andere moedervlekken' medisch onderzoek vereist.

Andere tekenen van huidkanker die niet alleen moedervlekken zijn

Zoals Dr. Phillips al heeft aangegeven, valt huidkanker dus niet alleen te herkennen aan opvallende moedervlekken. ‘Als mensen aan huidkanker denken, denken ze vaak aan donkere of veranderende moedervlekken, maar sommige van de meer zorgwekkende signalen kunnen juist veel minder opvallend zijn,’ merkt hij op:

• Onverwachte plekken: ‘Melanomen kunnen zich soms op ongebruikelijke plaatsen ontwikkelen, zoals op de voetzolen of handpalmen en onder de nagel – bekend als subunguaal melanoom – waar het zich kan manifesteren als een brede of onregelmatige donkere streep die door de nagel loopt. Waarschuwingssignalen zijn onder andere: pigmentverspreiding naar de omringende huid, vervorming of splijten van de nagel.’
• Ook licht gekleurd: Niet alle melanomen zijn donker. ‘Sommige melanomen – bekend als amelanotische melanomen – bevatten weinig tot geen pigment en kunnen er roze, rood of huidkleurig uitzien. Hierdoor worden ze soms aangezien voor onschuldige huidafwijkingen en pas later gediagnosticeerd,’ legt dr. Phillips uit.

‘De overgrote meerderheid van huidkankers is goed te behandelen als ze vroegtijdig worden ontdekt. ​​Daarom is het zo belangrijk om je huid in de gaten te houden en nieuwe, veranderende of niet-genezende afwijkingen te laten onderzoeken.’ En dat geldt dus zowel op oudere leeftijd, als op jongere leeftijd.

Hoe je het risico op huidkanker kunt verlagen

En er is ook veel dat we kunnen doen om het risico te verlagen. 'De meest effectieve manier om het risico op huidkanker te verlagen, is door je huid gedurende langere tijd te beschermen tegen overmatige blootstelling aan UV-straling. Dat betekent dat je consequent en dagelijks je huid moet beschermen tegen de zon, in plaats van er alleen tijdens je vakantie aan te denken', aldus dr. Phillips.

7 waarschuwingssignalen

Hij adviseert het volgende:

1. ‘Gebruik dagelijks een breedspectrum zonnebrandcrème met SPF 50+ en breng deze elke twee uur opnieuw aan wanneer je buiten bent, vooral bij langdurige blootstelling aan de zon – als richtlijn heb je ongeveer een halve theelepel nodig voor gezicht en hals.’
2. ‘Breng vaker zonnebrandcrème aan na het zwemmen, overmatig transpireren of afdrogen met een handdoek.’
3. ‘Draag hoeden met een brede rand, een UV-beschermende zonnebril en beschermende kleding.’
4. ‘Zoek de schaduw op dagen met een UV-index van 3 of hoger.’
5. ‘Het gebruik van een antioxidantserum in jouw huidverzorgingsroutine kan ook helpen om oxidatieve stress te verminderen die wordt veroorzaakt door reactieve zuurstofsoorten die ontstaan ​​door blootstelling aan UVA-straling. Hoewel antioxidanten geen vervanging zijn voor zonnebrandcrème, kunnen ze samen met een breedspectrum SPF-product worden gebruikt als onderdeel van een meer uitgebreide strategie voor fotobescherming.’
6. ‘Vermijd verbranding door de zon, aangezien periodes van intense UV-blootstelling en blaren door zonverbranding het risico op huidkanker, waaronder melanoom, verhogen.’
7. ‘Vermijd zonnebanken volledig, omdat deze de huid blootstellen aan geconcentreerde UV-straling en het risico op huidkanker aanzienlijk verhogen.’

Dit is een syndication van Women's Health UK.

Volg je Women's Health al op Facebook, Instagram en TikTok? Je kunt je ook inschrijven voor onze nieuwsbrief.

Wil je bijdragen aan ons onderzoek naar eetgedrag, lichaamsbeeld en mentale gezondheid? Hier vind je de enquête!

Volg je Women's Health al op Google Discover? 

Mis nooit meer een artikel over mentaal en fysiek in beweging blijven, voeding of vrouwengezondheid in Google Discover. Volg Women's Health via deze link en klik op 'Volgen op Google'.