Cola Zero bevat aspartaam: hoe slecht is dat eigenlijk?

Na de discussie over suiker en calorieën blijft er bij cola zero nog één vraag bruisend boven drijven: hoe zit het met aspartaam? De één noemt het een slimme suikervervanger, de ander krijgt al argwaan van het woord alleen. Op social media vliegen waarschuwingen en meningen je om de oren. Hoog tijd voor wat duidelijkheid, dus.

Daarom doken we samen met het Voedingscentrum in de feiten. Maar wat zegt de wetenschap eigenlijk? Tijd om feiten en fabels van elkaar te scheiden.

Wat is aspartaam eigenlijk?

Aspartaam is een zoetstof die wordt gebruikt om producten zoet te maken zonder daar veel calorieën aan toe te voegen. Daarom zit het vaak in light- en zero-producten, zoals cola zero. Volgens het Voedingscentrum zorgen zoetstoffen ervoor dat producten ‘geen of minder calorieën bevatten dan varianten met suiker’. Dat maakt ze populair bij mensen die minder suiker willen eten of op hun calorie-inname letten. 

Bang voor je dagelijkse blikje

Alvast even een geruststelling: je hoeft je geen flinke zorgen te maken. Dagelijks een blikje drinken hoeft geen reden tot paniek te zijn. Maar het is wel slim om naar het totaalplaatje te kijken. Als zero frisdrank standaard de plek inneemt van water, dan schiet het doel een beetje voorbij. Daarnaast zitten ook in light frisdranken zuren die slecht zijn voor het gebit en blijft regelmatig kiezen voor zoete smaken, een gewoonte die lastig af te leren kan zijn. Het Voedingscentrum adviseert daarom vooral variatie en om producten buiten de Schijf van Vijf niet te veel en niet te vaak te nemen. Af en toe een blikje fris is natuurlijk geen probleem.

De zorgen rondom aspartaam

Nu weer terug naar die gevreesde zoetstof. De zorgen rondom aspartaam hebben vooral te maken met de hoeveelheid tegenstrijdige informatie online. De ene dag lees je dat het veilig is, de volgende dag dat het juist gevaarlijk zou zijn. Geen wonder dat veel mensen door de blikjes het bos niet meer zien. 

De grote boze wolf

Een grote bron van onrust ontstond in 2023, toen het Internationaal Agentschap voor Kankeronderzoek (IARC) aspartaam indeelde als ‘mogelijk kankerverwekkend’. Dat klinkt heftig, maar die classificatie zegt iets over mogelijk risico, niet over hoeveel je daadwerkelijk binnenkrijgt in het dagelijks leven. 

Volgens het Voedingscentrum is het bewijs op dit moment niet overtuigend dat aspartaam kanker veroorzaakt bij mensen. Bij de hoeveelheden die mensen normaal binnenkrijgen, zien zij de veiligheid daarom niet als grote zorg. Er zijn wel mogelijke effecten beschreven, maar daar is nog meer en beter onderzoek voor nodig.

Is aspartaam volgens de wetenschap veilig?

Binnen de vastgestelde veilige grenzen wel. Voor aspartaam geldt een zogeheten ADI: de aanvaardbare dagelijkse inname. In Europa ligt die op 40 milligram per kilo lichaamsgewicht per dag. Dat is de hoeveelheid die je volgens experts dagelijks een leven lang kunt binnenkrijgen zonder verwacht gezondheidsrisico. Af en toe een blikje Cola Zero drinken is iets heel anders dan extreem hoge hoeveelheden elke dag drinken. 

Gewoon niet te extreem

Hoeveel zero frisdrank je kan drinken hangt af van je gewicht en de hoeveelheid aspartaam in het drankje. Maar voor de meeste mensen gaat het om een flinke hoeveelheid. Het Wereld Kanker Wereld Kanker Onderzoek Fonds rekende dat iemand van 70 kilo meer dan 4,5 liter light-frisdrank per dag zou moeten drinken om boven de ADI uit te komen. En dat is heel veel meer dan de gemiddelde persoon drinkt.

Dat betekent niet ineens dat onbeperkt drinken een top idee is, het kan het beste nog steeds met mate. Maar het laat wel zien dat een normaal gebruik iets anders is dan de extreme scenario's die online vaak rondgaan.

Cola zero versus gewone cola

De vraag die waarschijnlijk ook in je achterhoofd speelt: kan ik beter voor cola zero kiezen dan voor normale cola? Als het puur gaat om suiker en calorieën, is het antwoord ja. Cola zero bevat geen suiker en levert minder calorieën dan gewone cola. Dat kan zeker een voordeel zijn, zeker voor mensen die hun suikerinname willen verlagen.

Water, thee en koffie zonder suiker blijven volgens het Voedingscentrum de beste keuzes. Minder suiker maakt een product namelijk niet automatisch gezond, maar kan het wel een slimmer alternatief maken. 

Geen reden voor een break-up

Je hoeft je koude cola zero dus niet te verbannen, zoals alles in het leven gaat het namelijk om balans. Geniet er gerust af en toe van, zonder er meteen een dagelijkse gewoonte van te maken. Uiteindelijk gaat het niet om één blikje, maar om wat je meestal kiest.

Volg je Women's Health al op Facebook, Instagram en TikTok? Je kunt je ook inschrijven voor onze nieuwsbrief.