Fries & fruitig: waarom Friesland ideaal is voor een weekendje weg

Wie warmte zoekt, pakt vaak het vliegtuig naar een zonnig oord. Toch kan een winters weekendje weg in eigen land net zo fijn zijn. Redacteur Dorine verblijft een paar dagen in Friesland en deelt haar ervaringen: van winterzwemmen tot fine dining, van zeefdrukken tot wadlopen.

Ons leven zit bomvol afspraken, deadlines en sociale verplichtingen. Dat we af en toe zin hebben in een weekendje weg, is logisch. Een verre reis hoeft niet, ook in Nederland zijn er prachtige, rustgevende plekjes te ontdekken. Op een woensdag om 14.00 uur kom ik aan in Leeuwarden, na een treinreis van drie uur. Mijn trip begint bij restaurant Sophia’s, waar Emily en Victoria van Visit Friesland mij hartelijk ontvangen. We gaan géén toeristische dingen doen, vertellen zij me, maar pure, lokale activiteiten. De taxi staat al klaar...

Frisse duik

We beginnen met winterzwemmen: een kort, koud bad in open water. Ondanks het zonnetje voel ik me nerveus bij het meer. Instructeurs Johan van der Heide en Geart de Jong leggen uit dat winterzwemmen veel gezondheidsvoordelen heeft: het activeert bruin vet, stimuleert het metabolisme en immuunsysteem en verbetert de bloedvaten. Ook mentaal zijn er veel voordelen: er komen gelukshormonen vrij, je staat sterker in je schoenen en wordt minder gevoelig voor stress. Volgens Johan is een minuut in het water al voldoende. Langer kan zelfs schadelijk zijn voor je metabolisme en immuunsysteem. De ideale zwemtijd hangt af van factoren zoals watertemperatuur, ervaring en lichaamsbouw. Ook waarschuwt hij dat mensen met aandoeningen zoals nierproblemen, hoge bloeddruk of epilepsie eerst een arts moeten raadplegen.

Na de uitleg maken we ons warm met oefeningen: wrijven, kloppen en schudden. Dan volgen jumping jacks, buikspieroefeningen en een stukje wandelen met focus op de ademhaling. ‘Een goede warming- up is heel belangrijk om het hart en de bloedvaten voor te bereiden op de koude shock’, zegt Johan. En dan is het zover: met knikkende knieën en mijn handdoekje onder mijn arm loop ik naar het water. Het is ijskoud, vooral bij mijn voeten voel ik een prikkende pijn. ‘De bloedvaten in de uiteinden zijn bij mensen met weinig ervaring nog een beetje lui. Deze training triggert ze’, legt Johan uit. We zakken tot aan de schouders en concentreren ons op de ademhaling. Na tien ademhalingen stappen we uit het water. Bijkomen doen we met warme thee. Al duurt zo’n duik maar één minuut, er gebeurt van alles: ik focuste puur op mijn adem en het trotseren van de kou. Alles wat mij in het dagelijks leven bezighoudt, kreeg nu even geen prioriteit. Ik was hier, in het nu. En dat was heel koud, maar ook verfrissend.

Meer weten over koude training? Lees hier of en hoe je als vrouw ijsbaden zou moeten nemen.

Smaakvol dineren

Na het koude winterzwemmen komen we op adem in de Suvelfabryk in Ljussens, helemaal in het noorden van Friesland. In dit pand, voorheen een zuivelfabriek, komen rust, natuur en historie samen. ’s Avonds dineren we bij grand café Wald, een oud stadhuis omgetoverd tot stijlvol restaurant. De sfeer, het eten en het gebruik van veel lokale producten maken het een authentieke ervaring. Na het diner rijdt de taxi ons weer naar huis. Onderweg verwonder ik me over hoe stil het is op de weg, en hoe donker. Af en toe ruik ik een vleug van een haardvuur, een ultiem wintergevoel.

Puur ambacht

De volgende dag volgen we een workshop zeefdrukken bij Kleine-Lijn in het pittoreske dorpje Blije. Op het erf staan allerlei planten, een voorproefje van wat we gaan doen: textiel bedrukken met verf gemaakt van planten uit de tuin. Oprichter Nynke leidt ons door haar tuin en atelier. We leren hoe ze van planten kleurstoffen en pigmenten maakt. Een natuurlijk, bijzonder en puur ambacht, als je het mij vraagt. Én duurzaam: het water dat ze gebruikt om verfspullen af te spoelen, wordt gerecycled. Nynke legt uit hoe het zeefdrukken in zijn werk gaat. Ieder zoekt een figuur uit om op een theedoek te drukken. Met een rakel, een stuk houten gereedschap om de verf mee glad te strijken, drukken we de verf door de fijnmazige zeef. Na een paar keer heen en weer strijken, komt het figuurtje tevoorschijn. Even laten drogen en ik heb een mooie, zelfbedrukte theedoek. Dat wordt gevierd met een kop koffie en een stuk appeltaart met appels uit eigen tuin.

Voeten in de modder

Na een stevige lunch vertrekken we richting Paesens-Moddergat. Deze keer niet om te zwemmen, maar om te wadlopen. De taxi stopt vlak voor een klein huisje. Na het uitzoeken van de juiste oude schoenen, is het tijd voor vertrek. Gids Harm Jan van stichting Oan ’e Dyk herinnert ons eraan dat de klok tikt en we moeten opschieten. Bij wadlopen ben je afhankelijk van het getij; eb kan zo veranderen in vloed. Dus we zetten de pas erin. Mijn voeten zakken weg in de modder, maar de uitzichten maken alles goed. Voor mij zie ik het uitgestrekte waddengebied. Mijn handen warm ik in de zakken van mijn jas, de wind waait door mijn haren. Af en toe blijven we even staan. De gids legt uit dat op het wad steeds meer mosselbanken zijn ontstaan, iets wat ze vroeger niet zagen. Hij belooft ons ook dat als we nog verder doorlopen, we zeehonden kunnen zien. En inderdaad, vlak bij het eindpunt zien we er in de verte twee liggen.

Als ik me omdraai, zie ik dat het laagje water waar we eerder overheen liepen, is opgedroogd. Zo snel verandert hier het landschap; vlak voor mijn voeten. We lopen terug en stoppen weer bij een plek met schelpdieren, volgens Harm Jan een culinair hoogstandje. Een aantal journalisten besluit zo’n schelpdier, vers van het wad, te proberen. Lokaler kan bijna niet.

Kijkje in de keuken

We sluiten de dag af met een diner bij restaurant Oan Tafel. Maar eerst krijgen we een rondleiding door de moestuin van het restaurant, waarin verse groenten, fruit en kruiden worden verbouwd. Tuinman Tim laat zien hoe de verschillende producten, van shiitake tot aardpeer, hun eigen plek in de tuin hebben. Ik vind het mooi om te zien dat deze mensen zo veel aandacht besteden aan het complete plaatje, van plant tot bord. Die passie voor verse en lokale producten proef ik ook tijdens het diner. De verfijnde en gebalanceerde smaken weerspiegelen perfect de ervaring van Friesland: mooi, fris, lokaal en duurzaam.

De tekst gaat verder onder de afbeelding.

© Lucas Kemper

Diner bij Oan Tafel

Ontladen en vertragen

Na het diner word ik naar een van de weidesuites van Pean-buiten Weidum gebracht. Dit verblijf ligt midden in het weiland, net buiten Nationaal Park de Alde Feanen. Door de glazen wanden heb ik weids uitzicht, al is er ’s avonds laat vooral veel donkere lucht te zien. De volgende dag begint vroeg, er staat een wandeling tijdens zonsopgang op de planning. We beginnen met een kop koffie bij een kampvuur. Yoga-instructeur Zesay legt uit wat we kunnen verwachten: een wandelmeditatie door de natuur. We krijgen de opdracht om onze zintuigen goed te gebruiken: zien, horen, ruiken, voelen. Ik hoor een gans in de verte, zie weide en bomen en voel het zachte gras onder mijn voeten. Mijn wandeltempo vertraagt, daarmee ook mijn gedachten. Mijn hoofd komt tot rust.

Bij een uitkijktoren doen we wat yoga-oefeningen. Eenmaal terug bij het kampvuur is het tijd om warm te worden en te ontbijten. Dit voelt als een mooi moment om te reflecteren op de afgelopen dagen. Het was een tijd van ontdekken, ontladen en vertragen. Precies wat ik nodig had om even te ontsnappen aan de dagelijkse drukte. En dat gewoon op Nederlandse bodem.

© Lucas Kemper

Meditatie voor een wandeling en yogales

Volg je Women's Health al op Facebook, Instagram en TikTok? Je kunt je ook inschrijven voor onze nieuwsbrief.