Impulsaankopen voorkomen? Deze simpele truc helpt
Voor als je de postbode inmiddels als een van je beste vrienden beschouwt.
Getty Images
Je hebt vast wel eens gehoord dat je niet met honger naar de supermarkt moet gaan. Je komt altijd met meer thuis dan je nodig had. Wist je dat dat niet alleen in de supermarkt geldt? Wanneer jouw hongerhormoon toeneemt, neemt impulsief gedrag ook toe.
Zelfs beslissingen die niets met eten te maken hebben, worden er slordiger en sneller van. We leggen uit hoe dat zit en wat je ertegen doet.
Ghreline en keuzes maken
Dat jij impulsaankopen doet terwijl je honger hebt, is helemaal niet raar. Onderzoek toont namelijk aan dat een hoger level van ghreline (het hongerhormoon) een rol speelt in het maken van impulsieve keuzes. Dit hormoon beïnvloedt niet alleen je eetlust, maar ook je motivatie, je beloningssysteem en je vermogen om vooruit te denken. Sterker nog, het heeft invloed op beloning gerelateerd gedrag, zoals keuzes die je maakt over geld. Wanneer het ghrelinegehalte hoger is, kies je eerder voor een onmiddellijke beloning.
In het onderzoek kiezen de proefpersonen bijvoorbeeld eerder voor het krijgen van een kleiner geldbedrag nu dan voor een groter geldbedrag over een langere tijd. Hun hersenen reageren sterker op snelle beloning dan op de rationele keuze. Dat impliceert dat je impulsiever over geld nadenkt en dat je kiest voor directe beloning in plaats van meer beloning op de lange termijn. Dat is ook precies de achterliggende reden voor impulsaankopen. Je kiest voor acuut geluk in plaats van het uit te stellen.
Simpele oplossing
De oplossing tegen impulsaankopen door honger? Simpel: eet voldoende voordat je naar een winkel gaat of uitgebreid gaat shoppen. En neem een snack mee om het hongergevoel voor te blijven. Maak er een gewoonte van om zelfs voor een korte boodschap iets kleins te eten — het scheelt verrassend veel in wat je koopt. Blijf voor de lunch of voor het avondeten ook weg van webshops. Dan is de kans op honger en dus een verhoogd ghrelinegehalte het grootst. En de kans op impulsaankopen dus ook. Ach, en heb je toch de bestelknop ingedrukt, wees dan mild voor jezelf en geniet vooral extra van je bestelling. We zijn ook maar mensen.
Geen honger, geen impuls?
Dat jij bij het shoppen geen honger hebt, wil niet gelijk zeggen dat je alle impulsaankopen voorkomt. Een spontane aankoop geeft je even een heel goed gevoel, wat het lastig maakt om er ‘nee’ tegen te zeggen. Dat korte geluksmomentje (een kleine ‘dopamineshot’) maakt het brein gevoelig voor herhaling. Omdat het geluk maar van korte duur is, maak je makkelijk een volgende aankoop om dat geluksgevoel voort te zetten.
Als we kunnen kiezen tussen een beetje geluk nu of veel meer geluk op de lange termijn, kies je vaker voor wat je nu kunt krijgen. Dat vinden we namelijk logischer en makkelijker dan iets uitstellen. Je weet nooit wat er in de toekomst gebeurt. Carpe diem! De lange termijn doet ons gewoon een stuk minder. Ons brein is simpelweg niet gebouwd om toekomstige beloningen net zo aantrekkelijk te vinden als iets wat direct beschikbaar is. Terwijl als je een aankoop uitstelt en het later koopt als je het nog steeds even graag wil, je er meestal nog blijer mee bent.
Kortom: minder honger betekent minder impulsen, maar slim omgaan met je beloningssysteem maakt uiteindelijk het grootste verschil.