Lezersvraag: ‘Hoe kom je van lipoedeem af?’

Onlangs vroegen we onze lezers welke brandende vragen zij graag beantwoord willen hebben, en u vraagt, wij draaien! Deze week gaan we dieper in op lipoedeem - vetophoping in voornamelijk de benen en heupen. Wat is het? En vooral:

‘Hoe kom je van lipoedeem af?’

Tijd om deze lezersvraag te beantwoorden.

Dit is lipoedeem

Laten we beginnen bij het begin: wat is lipoedeem eigenlijk? Volgens het RadboudUMC komt het neer op ‘ongelijkmatige vetverdeling over het lichaam’. Oftewel: vet hoopt zich op bepaalde plekken meer op dan op andere plekken - vaak op de benen en bij de heupen (soms ook bij de armen). In tegenstelling tot andere aandoeningen, zoals venus oedeem (vocht door spataderen) en lymfeoedeem (door verminderde afvoer van lymfevocht), hoopt zich bij lipoedeem geen vocht in de huid op. 

Waar het precies door komt, zijn we nog niet helemaal over uit. Maar wat we wel weten is dat Lipoedeem een chronische aandoening is die vooral bij vrouwen voorkomt. Het wordt vaak pas na de puberteit - of in de jongvolwassen jaren - opgemerkt. Omdat vooral vrouwen er pas na de tienerjaren mee te maken krijgen, wordt het aan hormonen gekoppeld. En waarschijnlijk doen genen ook een duit in het zakje.  

Lipoedeem ziet er niet bij iedereen hetzelfde uit, maar er zijn wel kenmerken en klachten waaraan je het kunt herkennen:

• Je huid voelt bobbelig of oneffen aan
• Je benen zijn dikker, maar je taille en voeten niet (de bovenste gedeelten van je handen en voeten er niet bij betrokken, bij andere vormen van oedeem is dit wel het geval)
• Je huid voelt pijnlijk of gevoelig aan zodra je het aanraakt
• Blauwe plekken
• Een koud gevoel
• Je voelt je vermoeid
• Je krijgt meer pijn en voelt meer zwelling als je je inspant of het warm krijgt (maar het heeft weinig zin om je benen hoog te leggen)
• Ook wanneer je afvalt zijn je boven- en onderlichaam ongelijk

Wil je er zeker weten of er bij jou sprake is van lipoedeem, dan is het het beste om een arts te raadplegen. 

Hoe kun je lipoedeem behandelen?

Lipoedeem kan voor flink wat ongemak en pijn zorgen, en zeker invloed hebben op het dagelijks leven - zowel fysiek als mentaal. Het heeft niet van de ene op de andere dag ernstige gevolgen, maar kan wel steeds erger worden. Een slippery slope, dus. 

Er bestaan verschillende behandelmethoden, van steunkousen tot liposuctie. Arts en fleboloog Robert Boonen legt aan RTL Nieuws uit dat er bij lipoedeem drie stadia te onderscheiden zijn. Die stadia vragen om verschillende behandelmethoden. 

Stadium 1. Je kunt de klachten tegengaan door middel van fysiotherapie en elastische kousen. Samen met een fysiotherapeut werk je dan aan je cardio, je spieren en een actieve leefstijl. 

Stadium 2. Fysiotherapie en kousen zijn niet meer een optie. Hierbij kun je voor liposuctie - het wegzuigen van vetweefsel (onder plaatselijke verdoving) - kiezen.

Stadium 3. Je hebt hierbij naast lipoedeem ook overgewicht. Een maagverkleining zou hier volgens Boonen goed kunnen doen. 

Hoe ernstiger de lipoedeem is, hoe ingrijpender de behandelmethode. Bovendien een belangrijke toevoeging: lipoedeem en obesitas gaan niet automatisch hand in hand. De vetophopingen komen niet door aankomen, maar door hormonen. Wel is het volgens oedeemfysiotherapeut Joyce Bosman goed om te letten op wat je eet, legt ze aan RTL uit. Naast fysieke behandelmethoden zijn er ook behandelingen voor je mentale gezondheid. Lipoedeem kan namelijk ook gepaard gaan met frustratie en een laag zelfbeeld. 

Kortom…

Lang verhaal kort: lipoedeem is een aandoening die - helaas - niet meer weg zal gaan. Maar er zijn verschillende manieren om er wat aan te doen, afhankelijk van het stadium waar je in zit. Bosman adviseert: kies eerst voor een niet-operatieve behandeling en let ook goed op je leefstijl - na een operatie kan het namelijk gewoon weer terugkomen.

Volg je Women's Health al op Facebook, Instagram en TikTok? Je kunt je ook inschrijven voor onze nieuwsbrief.