Mannen zijn veel onzekerder over hun uiterlijk dan we denken - blijkt uit nieuw onderzoek

Vaderdag staat traditioneel in het teken van waardering voor vaders, maar uit nieuw onderzoek blijkt dat veel mannen juist kritisch naar zichzelf kijken. Meer dan de helft van de Nederlandse mannen ziet in de spiegel vooral dingen die zij niet mooi vinden aan zichzelf. Daarnaast geeft bijna de helft aan dat hun uiterlijk invloed heeft op hoe zij zich voelen.

Dat blijkt uit onderzoek van X²O Badkamers onder ruim duizend Nederlandse mannen. De resultaten laten zien dat onzekerheid over het uiterlijk niet alleen een onderwerp is dat vrouwen raakt. Ook mannen ervaren regelmatig negatieve gevoelens wanneer zij naar hun spiegelbeeld kijken.

Een spiegelmoment kan je stemming beïnvloeden

Voor 49 procent van de mannen heeft hun spiegelbeeld invloed op hun humeur. Een snelle blik in de spiegel tijdens de ochtendroutine kan al voldoende zijn om onzekerheid op te roepen. Volgens klinisch ontwikkelingspsycholoog Lore Vankerckhoven is dat niet verrassend. Hoewel veel mensen over het algemeen een redelijk positief zelfbeeld hebben, richten zij zich tijdens een spiegelmoment vaak automatisch op vermeende imperfecties.

"Zo'n spiegelmoment kan tijdelijk invloed hebben op stemming en zelfwaardering. Hoe we ons verhouden tot ons lichaam is fundamenteel voor ons welzijn. Bij sommige mensen blijft dit gevoel zelfs langer hangen, zeker wanneer iemand al gevoelig is voor onzekerheid of stress."

Veel mannen vergelijken zichzelf met anderen

Sociale vergelijking speelt daarbij een belangrijke rol. Bijna de helft van de mannen (45 procent) vergelijkt zijn uiterlijk regelmatig met dat van anderen, zoals vrienden, familieleden of collega's. Volgens Vankerckhoven is dat een normaal menselijk mechanisme. Mensen vormen hun identiteit en zelfbeeld namelijk niet los van hun omgeving: "We spiegelen ons bewust en onbewust aan anderen om onze eigenwaarde te bepalen. De ander helpt ons om een beeld van onszelf te vormen."

Toch kan die vergelijking ook een keerzijde hebben. Zeker in een tijd waarin sociale media voortdurend beelden tonen van ogenschijnlijk perfecte lichamen en levens, kan het lastig zijn om mild naar jezelf te blijven kijken.

Jonge mannen zijn opvallend kritisch

De grootste onzekerheid is zichtbaar onder mannen jonger dan 30 jaar. Zij vergelijken zichzelf aanzienlijk vaker met anderen dan oudere generaties. Wel 62 procent van de jonge mannen vergelijkt zijn uiterlijk met dat van vrienden of familie. Onder mannen van 60 jaar en ouder ligt dat percentage op 35 procent.

Ook de invloed van uiterlijk op het dagelijks welzijn is bij jonge mannen groter. Twee op de drie mannen onder de 30 jaar zeggen dat hun stemming wordt beïnvloed door hoe zij eruitzien. Bij 60-plussers geldt dat voor slechts 37 procent.

Daarnaast ziet 62 procent van de jonge mannen in de spiegel vooral zaken waar zij ontevreden over zijn. Bij oudere mannen ligt dat percentage lager, namelijk 50 procent.

Meer zelfacceptatie met de jaren

Opvallend genoeg lijkt het zelfbeeld positiever te worden naarmate mannen ouder worden. Zo vindt 92 procent van de jonge mannen dat zij er goed uitzien voor hun leeftijd, terwijl dat bij mannen boven de 60 jaar zelfs oploopt tot 96 procent.

Een van de respondenten verwoordde het als volgt: "Als ik in de spiegel kijk, vind ik dat ik er nog goed uitzie als 81-jarige. Ook andere mensen schatten me jonger." Volgens Vankerckhoven laat dit zien dat uiterlijk meer is dan alleen wat iemand in de spiegel ziet.

"Spiegelmomenten zijn vaak emotionele micro-momenten waarin het algemene zelfbeeld tijdelijk onder druk kan komen te staan. Het gaat niet alleen om hoe iemand eruitziet, maar vooral om hoe iemand zichzelf interpreteert binnen een bredere sociale context."

De resultaten onderstrepen dat onzekerheid over het uiterlijk niet exclusief een vrouwenkwestie is. Juist jonge mannen lijken gevoelig voor vergelijking en zelfkritiek. Tegelijkertijd laat het onderzoek zien dat zelfacceptatie met de jaren vaak groeit, en dat een positiever zelfbeeld niet per se samenhangt met hoe iemand eruitziet, maar met hoe iemand naar zichzelf leert kijken.

Volg je Women's Health al op Facebook, Instagram en TikTok? Je kunt je ook inschrijven voor onze nieuwsbrief.

Volg je Women's Health al op Google Discover?

Mis nooit meer een artikel over mentaal en fysiek in beweging blijven, voeding of vrouwengezondheid in Google Discover. Volg Women's Health via deze link en klik op 'Volgen op Google'.