Van 140 naar 95 kilo: Marie-Josée over haar maagverkleining en de weg daarnaartoe

Een maagverkleining kan veel veranderen. De manier waarop je naar jezelf kijkt, wat je kunt eten en hoe je je voelt in je eigen lichaam. Acht jaar geleden besloot Marie-Josée Koks (58) een maagverkleining te ondergaan. Ze woog 140 kilo, had al talloze diëten geprobeerd en maakte zich steeds meer zorgen over haar gezondheid. 

Inmiddels is ze 45 kilo lichter, maar de weg daarheen verliep niet zonder complicaties. Ook moest ze wennen aan haar veranderende lichaam en een nieuwe relatie met eten. Toch is ze nog altijd blij met haar beslissing. 'Het is echt een verbeterde kwaliteit van leven.'

'Ik was eigenlijk dik tevreden met hoe ik eruitzag'

Marie-Josée woog 140 kilo toen ze besloot een maagverkleining te overwegen. Toch had haar beslissing weinig te maken met hoe ze eruitzag. 'Ik was letterlijk dik tevreden met hoe ik eraan toe was. De schoonheidskant zat helemaal niet in mijn hoofd.' Wel maakte ze zich zorgen over haar gezondheid. Ze had onder meer last van maagzuur en vroeg zich af wat haar gewicht op de langere termijn voor haar zou betekenen. 'Ik dacht: ik heb obesitas en ik weeg 140 kilo. Waar gaat dat naartoe als ik dadelijk ouder word?'

Ze had naar eigen zeggen vrijwel alles al geprobeerd om af te vallen. 'Echt alles, alle diëten. Want van het ene werd ik nog zwaarder dan van het andere. Ik sportte vijf keer in de week, eigenlijk was er niets meer wat ik aan mijn gewicht kon veranderen. Toen dacht ik: dan moet ik het gewoon laten doen.'

© Marie-Josée

Marie-Josée voor haar maagverkleining

Lastig om de stap te zetten

Toch was de beslissing niet eenvoudig. Acht jaar geleden was er volgens Marie-Josée nog relatief weinig bekend over maagverkleiningen. Bovendien hoorde ze regelmatig verhalen van mensen die na de operatie weer waren aangekomen. 'Ik vond het heel spannend. Er gaat een hele omleiding plaatsvinden. Kan ik nog wel borrelen met mijn vrienden? Kan ik nog wel een keer iets eten? En hoe ga ik eruitzien als ik dun ben? Ik dacht toen nog dat ik heel dun zou worden.'

Ook haar omgeving had verwachtingen. 'Mijn man en vrienden zeiden: ik hoop wel dat je dezelfde blijft. Later dacht ik: dat is eigenlijk heel raar. Het is niet alsof je persoonlijkheid verandert tijdens een operatie.'

De eerste hap was een flinke tegenvaller

De voorbereiding op de operatie verliep destijds anders dan tegenwoordig, vertelt Marie-Josée. Er was weinig informatie beschikbaar en ze besloot het traject in te gaan om te ontdekken of een maagverkleining bij haar paste. Inmiddels zet ze zich zelf in voor meer informatie en ondersteuning voor mensen die een maagverkleining ondergaan. Maar eerst moest ze zelf door de operatie heen.

Hoewel de ingreep haar uiteindelijk meeviel, was de eerste periode daarna behoorlijk zwaar. 'De operatie viel allemaal mee. Zelfs de pijn aan de wondjes viel mee. Alleen de eerste keer dat ik iets ging eten, begon ik ontzettend te dumpen. Ik werd ontzettend ziek, en voelde me niet lekker.'

Redelijk afzien

Dumping is een mogelijke complicatie na een maagverkleining, waarbij voedsel te snel vanuit de maag in de dunne darm terechtkomt. Dat kan onder meer zorgen voor misselijkheid, buikklachten en andere vervelende symptomen. 'Ik weet nog dat ik begon te huilen. Ik dacht: zo, nou, het leuke leven is voorbij. Gelukkig is dat later rechtgetrokken, maar die eerste paar maanden vond ik eigenlijk best wel afzien.'

Dat ze snel afviel, maakte het mentaal niet per se makkelijker. 'Iedereen zei: oh, wat zie je er goed uit. Maar dat zeiden ze ook toen ik 140 kilo woog. Dat doet iets geks met je hoofd.'

'Ik was 45 jaar lang een dik meisje'

De kilo's verdwenen in rap tempo. Binnen vier maanden was Marie-Josée ongeveer veertig kilo kwijt. Een verandering die voor de buitenwereld misschien vooral als positief voelde, maar die van binnen behoorlijk wat losmaakte. 'Het rare is dat je buitenkant en binnenkant elkaar niet volgen. Ik was 45 jaar lang een dik meisje of een dikke vrouw. En in vier maanden tijd viel ik ineens onder de "normale mensen".'

Het wennen aan haar nieuwe lichaam ging dan ook niet vanzelf. Ze vond zichzelf niet automatisch mooier toen ze afviel. 'Het ging hangen op plekken waar het daarvoor niet hing. Dat was eigenlijk niet meer mijn lichaam.' Om met die verandering om te gaan, probeerde ze zichzelf niet te veel druk op te leggen. 'Ik heb mezelf vooral gezegd: volg maar gewoon. Kijk dag voor dag en niet te ver vooruit. Probeer de indrukken die je hebt gewoon te laten zijn. Dat heeft me heel erg geholpen.'

Na zes maanden moest ze opnieuw onder het mes

Alsof de eerste periode nog niet ingewikkeld genoeg was, kreeg Marie-Josée na een half jaar ernstige complicaties. Ze moest opnieuw geopereerd worden. Haar oorspronkelijke gastric sleeve werd omgezet naar een gastric bypass. 'Toen ging ik er echt in met de gedachte: ik hoop dat ik er ook weer uitkom.' De tweede operatie was een heel andere ervaring. Waar de eerste ingreep haar nog meeviel, was er nu veel meer onzekerheid. Toch kijkt ze niet met spijt terug op haar beslissing.

'Ik denk dat ik hoor bij die paar procent die pech heeft gehad. Bij elke operatie kun je complicaties krijgen. Maar ik ben nog steeds heel dankbaar dat ik het heb laten doen.' Marie-Josée weegt inmiddels rond de 95 kilo. Door een schildklieraandoening kan haar lichaam volgens haar niet verder afvallen. Toch is ze ongeveer 45 kilo lichter dan voor haar operatie. 'Dat is echt een hele hoop. Het is heel prettig om dat minder mee te dragen. En om niet altijd overal speciaal voor te hoeven zijn.'

© Marie-Josée

Marie-Josée nu

'Het is echt kwaliteit van leven'

De verandering merkt Marie-Josée niet alleen aan haar gewicht. Ook haar energie en mogelijkheden in het dagelijks leven zijn veranderd. 'Het is gewoon heel anders. Het is echt kwaliteit van leven. Dat is misschien gek, omdat ik natuurlijk ziek ben geworden. Maar als ik naar mezelf kijk, heeft de maagverkleining ervoor gezorgd dat er weer een kans op gezondheid is gekomen.' Ze vergelijkt het met een diepe wond. 'Als je een hele diepe wond hebt, plak je daar ook geen pleister op. En dat is met een maagverkleining ook zo. Als je morbide obesitas hebt, wordt het heel moeilijk om dat met alleen lijnen op te lossen.'

Toch merkt ze dat er nog altijd veel oordeel bestaat over de ingreep. Mensen met obesitas krijgen regelmatig te horen dat ze het afvallen zelf moeten doen. Een maagverkleining zou dan voelen als een makkelijke uitweg. 'Als ik diabetes heb, krijg ik daar ook een behandeling voor. Waarom wordt er dan bij obesitas zo anders naar gekeken?'

Iedereen heeft wel een mening

Dat oordeel heeft ze zelf ook ervaren. 'Als je obesitas hebt, ziet iedereen aan je dat je een aandoening hebt. Sommige mensen denken niet eens dat het een aandoening is, maar dat je gewoon veel te veel eet. En als je dan een maagverkleining ondergaat, vindt iedereen er alsnog iets van.'

Ze herinnert zich een situatie in het vliegtuig. 'Ik zat bij de nooduitgang en had een gordelverlenger nodig, omdat ik niet in de gewone gordel paste. Vervolgens moest ik ten overstaan van het volle vliegtuig naar een andere stoel, omdat je blijkbaar niet met zo'n verlenger bij de nooduitgang mag zitten. Dat zijn gewoon vervelende dingen. Mensen met obesitas komen die dagelijks tegen.'

'Ik eet veel lekkerder dan vroeger'

Ook haar relatie met eten is veranderd. Waar ze voor de operatie vooral bezig was met verschillende diëten en haar gewicht, kijkt ze nu anders naar wat er op haar bord ligt. 'Ik eet veel en veel lekkerder. Ik eet veel puurder, dus mijn smaak is ook veranderd. Door mijn maagverkleining kan ik bijvoorbeeld niet goed tegen vet eten, veel suiker of snelle koolhydraten. Ik ben daardoor heel anders gaan eten.'

Dat betekent niet dat ze nooit meer geniet van een etentje. Integendeel. 'Ik eet nog steeds super lekker, maar wel heel anders. Als er bij ons gegeten wordt, eet ik gewoon overal wat van mee. Ik heb mijn middenweg gevonden.'

Wel zijn er dingen die ze mist. Door haar complicaties kan ze bijvoorbeeld geen alcohol drinken. 'Ik vind het heel gezellig om een hele avond te borrelen en te eten. Nou, dat gaat niet.' Toch heeft ze inmiddels haar draai gevonden. Met haar platform Marie’s Kookwereld, dat ze begon met één recept op Facebook, helpt ze andere mensen met een maagverkleining om inspiratie te vinden voor hun nieuwe manier van eten. Inmiddels heeft ze meerdere kookboeken geschreven en is het uitgegroeid tot een voedingsplatform voor bariatrische patiënten.

'Het is goed dat je het spannend vindt'

Wat Marie-Josée vooral wil meegeven aan mensen die een maagverkleining overwegen, is dat ze hun twijfels serieus mogen nemen. Het is immers een ingrijpende operatie die ook op de lange termijn invloed heeft op je dagelijks leven. 'Het is heel goed dat je het spannend vindt. Er gebeurt iets ingrijpends. De rest van je leven moet je met een beperking omgaan. Je moet ervoor zorgen dat je de juiste dingen eet, want anders kun je gaan dumpen. Je moet echt op heel veel dingen letten.'

Maar laat de mening van anderen niet de enige factor zijn in je beslissing, benadrukt ze. 'Die mening van anderen krijgen we niet zomaar veranderd. Ik denk dat veel mensen met obesitas gewend zijn om vanuit schaamte te leven, ook omdat ze het gevoel hebben dat er altijd naar hen gekeken wordt.' Acht jaar na haar operatie is Marie-Josée nog altijd blij dat ze de stap heeft gezet. Niet omdat haar leven na de maagverkleining alleen maar makkelijker werd, maar omdat ze opnieuw ruimte kreeg om haar leven op haar eigen manier in te richten.

Volg je Women's Health al op Facebook, Instagram en TikTok? Je kunt je ook inschrijven voor onze nieuwsbrief.

Onder de Cover is de podcast van Women's Health. Nieuwe afleveringen verschijnen op Spotify, Apple en via Podimo. Tip: zet je notificaties aan, en vergeet niet te abonneren!

Volg je Women's Health al op Google Discover?

Mis nooit meer een artikel over mentaal en fysiek in beweging blijven, voeding of vrouwengezondheid in Google Discover. Volg Women's Health via deze link en klik op 'Volgen op Google'.