Mensen drinken shotjes olijfolie: heeft dit écht zoveel gezondheidsvoordelen als wordt beweerd?

Je ochtendroutine kan tegenwoordig bijna niet compleet zijn zonder een wellnessritueel. Eerst een glas water, daarna een koffietje of een matcha, misschien wat supplementen… en volgens sommige celebrities hoort daar ook een flinke slok olijfolie bij. Hailey Bieber, Kourtney Kardashian en Gwyneth Paltrow zouden er allemaal bij zweren. 

Maar voordat je morgenochtend een shotglas naast je koffiekopje zet, moet je je wel afvragen of zo'n eetlepel extra vierge olijfolie echt gezondheidswinst opbrengt, of het vooral weer een trend die lekker wegglijdt op social media?

De kracht van een mediterraan keukenkastje

Dat olijfolie een gezonde keuze is, zal voor weinig voedingsdeskundigen als een verrassing komen. Al jarenlang vormt het een van de belangrijkste ingrediënten van het mediterrane voedingspatroon, dat steevast bovenaan lijstjes met gezondste eetpatronen prijkt. 

Een enkele reis naar Spanje a.u.b.

Het mediterrane voedingspatroon draait namelijk om veel meer dan alleen olijfolie. Groenten, fruit, peulvruchten, volkorenproducten, noten en vis spelen minstens zo'n belangrijke rol, terwijl ultrabewerkte producten en toegevoegde suikers juist beperkt blijven. Juist die combinatie maakt dit eetpatroon zo sterk. 

Niet alleen de smaakmaker van je salade

Dat betekent overigens niet dat olijfolie slechts een bijrol speelt. Integendeel. Extra vierge olijfolie zit boordevol gezonde onverzadigde vetten. En goed nieuws voor iedereen die niet staat te springen om een olie-shot op de vroege ochtend: volgens experts maakt het nauwelijks uit hoe je de olie binnenkrijgt. Of je hem nu over een salade schenkt, door een dressing klopt of als finishing touch over geroosterde groenten giet, je profiteert van dezelfde gezondheidsvoordelen.

Kleine druppel, grote gezondheidsvoordelen

Dat olijfolie gezond is, heeft het vooral te danken aan de indrukwekkende hoeveelheid antioxidanten. Deze stoffen beschermen je lichaamscellen tegen schade en helpen ontstekingen in het lichaam af te remmen. Vooral de zogenoemde polyfenolen springen eruit. Dat zijn plantaardige stoffen die extra vierge olijfolie een licht peperige smaak geven, en dus ook verantwoordelijk zijn voor een groot deel van de gezondheidsvoordelen.

Zoveel goeds in een klein scheutje

Uit onderzoek blijkt dat deze polyfenolen mogelijk bijdragen aan gezond ouder worden en bescherming kunnen bieden tegen hart- en vaatziekten, stofwisselingsziekten en neurodegeneratieve aandoeningen. Ook lijken ze een positieve invloed te hebben op het darmmicrobioom. Nieuw onderzoek suggereert zelfs dat extra vierge olijfolie een prebiotisch effect heeft, waardoor de goede bacteriën in je darmen een handje worden geholpen. Een klein scheutje met behoorlijk grote ambities dus.

Een hart onder de riem voor je hart

Alsof dat nog niet genoeg is, lijkt je hart ook behoorlijk blij te worden van een scheut olijfolie. De gezonde onverzadigde vetten helpen het LDL-cholesterol - beter bekend als het 'slechte' cholesterol - te verlagen. Tegelijkertijd lijken de polyfenolen de werking van HDL, het 'goede' cholesterol, juist te ondersteunen. Dat goede cholesterol voert overtollig cholesterol af uit je bloedvaten, waardoor de kans op ophopingen kleiner wordt.

Onderzoeken laten dan ook zien dat mensen die een voedingspatroon volgen met veel extra vierge olijfolie gemiddeld gezondere bloedvaten hebben en een lager risico lopen op hart- en vaatziekten. Niet voor niets vormt olijfolie al eeuwenlang een van de smaakmakers van de mediterrane keuken.

Een duwtje voor je darmen, geen glijbaan

Volgens Hailey Bieber helpt haar dagelijkse shot olijfolie om haar darmen als het ware te 'coaten'. Dat klinkt misschien logisch, maar wetenschappelijk is dat verhaal een tikkeltje gladder dan de werkelijkheid. 'Dat idee van een laagje over je darmen leggen, slaat eigenlijk nergens op,' zegt diëtist Dana White. Wel kan olijfolie sommige mensen helpen om de stoelgang op gang te brengen. Waarschijnlijk komt dat simpelweg doordat vetten de darmactiviteit stimuleren en niet doordat de olie een beschermend laagje achterlaat.

Ervaar je dus dat een eetlepel olijfolie je helpt? Dan is daar niets mis mee. Verwacht alleen geen wondermiddel dat je spijsvertering van de ene op de andere dag transformeert.

Voor een glow is meer nodig dan een scheut olijfolie

Op social media krijgt olijfolie inmiddels bijna een status als schoonheidselixer. Een stralende huid? Check. Minder rimpels? Natuurlijk. Maar daar wordt de wetenschap een stuk minder enthousiast van. Dermatologen benadrukken dat een eetlepel olijfolie op zichzelf je huid waarschijnlijk niet zichtbaar mooier maakt. Dat betekent niet dat voeding geen invloed heeft op je huid. Integendeel: een gezond voedingspatroon ondersteunt je lichaam als geheel, en een gezond lichaam vertaalt zich vaak ook naar een gezonde huid. Alleen is olijfolie daarin eerder een teamspeler dan de sterspeler.

Meer is niet altijd beter

Hoe gezond olijfolie ook is, meer is niet automatisch beter. Uiteindelijk blijft het een vetbron en dus ook een calorierijk product. Experts noemen één tot twee eetlepels extra vierge olijfolie per dag een mooie richtlijn, maar de ideale hoeveelheid hangt af van je totale voedingspatroon, energiebehoefte en persoonlijke doelen. Eén eetlepel bevat ongeveer 120 kilocalorieën. 

Kijk wat bij jou past

Dat is niet goed of slecht; het betekent simpelweg dat olijfolie het beste past binnen een gebalanceerd eetpatroon. Ben je juist bezig met spieropbouw of heb je een hogere energiebehoefte, dan kan wat extra olijfolie juist een makkelijke manier zijn om voldoende gezonde calorieën binnen te krijgen.

De beste fles staat niet toevallig vooraan

Niet iedere olijfolie is hetzelfde. Kies bij voorkeur voor een extra vierge, koudgeperste variant. Deze wordt minder intensief bewerkt en bevat daardoor meer van de gezonde polyfenolen. Kijk in de supermarkt ook eens naar de oogstdatum. Hoe verser de olie, hoe beter de kwaliteit meestal is. Bewaar de fles vervolgens op een koele, donkere plek, bijvoorbeeld in een keukenkastje. Warmte en zonlicht zijn namelijk geen beste vrienden van olijfolie en kunnen de kwaliteit sneller achteruit laten gaan.

Sla de hype niet blind over, maar ook niet blind aan

Een dagelijkse eetlepel extra vierge olijfolie kan zonder twijfel onderdeel zijn van een gezond voedingspatroon. De gezonde vetten en antioxidanten leveren bewezen voordelen op voor onder meer je hart en lijken ook een rol te spelen bij het afremmen van ontstekingen. Maar of je die eetlepel nu uit een shotglas drinkt of royaal over je lunch schenkt, maakt voor je gezondheid waarschijnlijk weinig verschil.

Dit is een syndication van Women’s Health US.

Volg je Women's Health al op Facebook, Instagram en TikTok? Je kunt je ook inschrijven voor onze nieuwsbrief.

Volg je Women's Health al op Google Discover?

Mis nooit meer een artikel over mentaal en fysiek in beweging blijven, voeding of vrouwengezondheid in Google Discover. Volg Women's Health via deze link en klik op 'Volgen op Google'.