Prijzen stijgen de pan uit: is rood vlees nog wel de moeite waard?

Je bent niet gek: (rund)vlees is flink duurder geworden. De stijgende prijzen zorgen ervoor dat veel mensen hun eetpatroon opnieuw onder de loep nemen. Maar waarom loopt die prijs zo op, wat zijn goedkopere vervangers - en tippen die wel aan de voordelen van rood vlees?

Door strengere stikstofregels houden steeds meer boeren het voor gezien, en dat is te zien op de kassabon: minder aanbod betekent hogere prijzen. Tel daarbij de stijgende kosten voor veevoer, energie en transport op, en je begrijpt waarom jouw biefstuk duurder wordt.

Prijzen die doordraaien

Het effect is flink: volgens DCA Market Intelligence steeg de groothandelsprijs van rundvlees het afgelopen jaar met 38 procent. Na een bezoek aan de supermarkt zie je het meteen terug op je rekening. Kijk je vijf jaar terug, dan is rundvlees zelfs 125 procent duurder geworden. Geen wonder dat veel mensen nu hun boodschappenmandje anders vullen (over goede alternatieven vertellen we je later meer).

Het blijft sappig

Hoe komt het dat vlees zo’n discussiepunt is, en hebben we het wel écht nodig? We lezen steeds vaker over een vleesvrij dieet: beter voor het klimaat, beter voor dieren, beter voor je gezondheid. Belangrijke thema’s, maar de gezondheidsclaims zijn soms genuanceerder dan vaak wordt gedacht.

Rood vlees (waaronder valt: vlees van rund, schapen, geiten en varkens) bevat namelijk voedingsstoffen die je lichaam súpergoed opneemt: eiwitten, ijzer, zink en vitamine B12. Die combinatie vind je niet altijd makkelijk in plantaardige opties, en je lichaam neemt deze voedingsstoffen uit vlees ook nog eens heel goed op. Vooral vrouwen (zeker tijdens zwangerschap), jonge kinderen en ouderen hebben daar extra voordeel van, zo blijkt uit een onderzoek van Frontiers in Nutrition.

Wat immers vaak wordt vergeten: als je onbewerkt rood vlees eet als onderdeel van een gezond eetpatroon, wordt het in verband gebracht met:

• minder kans op tekorten van belangrijke vitamines en mineralen,
• betere hart- en stofwisselingswaarden,
• en behoud van spiermassa bij ouderen.

Gezondheidsrisico's, hoe zit het daar mee?

Toch meldt het KWF dat mensen die meer rood vlees eten dan de aanbevolen dagelijkse hoeveelheid (niet meer dan 300 gram per week) een (licht) verhoogd risico hebben op het krijgen van kanker - vooral als het om bewerkt vlees gaat. Aan bewerkt vlees zijn zout en/of conserveermiddelen toegevoegd om smaak en houdbaarheid te behouden, denk aan worst, vleeswaren, paté, hamburger en gemarineerd vlees. Ook bleek eerder dit jaar dat het eten van bewerkt rood vlees de kans op dementie kan vergroten.

Hoe vet is te vet?

En dan die verzadigde vetten waar iedereen het altijd over heeft; rood vlees bevat zo’n 30 tot 50 procent verzadigd vet. Verzadigde vetten worden als ‘ongezond’ beschouwd omdat ze het LDL - cholesterol in je bloed kunnen verhogen. Daarbij is de kans op hart- en vaatziekten groter. Maar volgens de grote voedingsrichtlijnen mag 7 tot 10 procent van je calorie-inname uit verzadigd vet komen, en binnen die marge past rood vlees gewoon prima in een gezonde levensstijl.

Oftewel: rood vlees hoeft voor je gezondheid niet volledig uit je leven te verdwijnen, balans is key, maar bewerkt rood vlees wil je toch echt met mate benuttigen.

Groen kiezen zonder in te leveren

Rood vlees is (met mate) top voor je voeding, maar minder vlees eten kan wél een groot verschil maken voor het milieu (en daarmee natuurlijk ook weer voor je gezondheid). Vooral rundvlees heeft een flinke impact: het kost veel land en water, en de productie stoot veel broeikasgassen uit. Door wekelijks een dag geen vlees te eten, of te kiezen voor plantaardige eiwitbronnen zoals peulvruchten, noten of tofu, verlaag je je ecologische voetafdruk flink.

Hoewel rood vlees voordelen met zich meebrengt; van de hoge rekening van het product worden we nog steeds niet blij. Gelukkig zijn er alternatieven die je portemonnee wat minder in de houdgreep houden:

Drie lekkere (en goedkopere) alternatieven

1. Kip

Op dit moment nog de voordeligere optie. Kip zit ook nog eens bomvol met eiwitten en meerdere B-vitamines. Maar expect the unexpected: doordat iedereen van duur rundvlees overstapt naar kip en varkensvlees, stijgen deze prijzen waarschijnlijk ook mee.

2. Peulvruchten: soja, linzen, cannellinibonen

De eiwitkanjers van de supermarkt. Sojabonen bevatten de meeste eiwitten, maar linzen en cannellinibonen zijn ideaal voor bowls, curry’s en salades. Budgetproof en voedzaam.

3. Eieren

Naast het feit dat eieren bomvol eiwitten zitten (it's in the name), zijn ze ook nog eens een goede bron van ijzer, vitamine B12 en vitamine B1. Door een ei aan je dagelijkse voeding toe te voegen, maak je niet alleen je lichaam blij - maar ook je portemonnee.

Volg je Women's Health al op Facebook, Instagram en TikTok?

 Tekst: Julia Lozeman