Topatlete Zoë Sedney (23) na grensoverschrijdend gedrag: 'Je bent nooit alleen!'

Zoë Sedney (23) is een groot atletiektalent op de horde- en sprintonderdelen. Als tiener stond ze op de Olympische Spelen van Tokio en maakte na terugkomst de grote overstap naar Sportcentrum Papendal. In aanloop naar de EK in Rome en de Spelen in Parijs verdween ze van het toneel nadat ze slachtoffer werd van grensoverschrijdend gedrag. Zonder haar medeweten en toestemming wordt er in 2023 door een collega-atleet een sekstape opgenomen en verspreid. Ze is genoodzaakt aangifte te doen en een hele zware periode volgt. Op 5 april 2024 wordt er door Trouw een groot artikel gepubliceerd waarin meerdere atleten in anonimiteit zich geschokt en teleurgesteld uitlaten over de zaak en de discutabele rol van de bond. Zoë zelf houdt haar kaken op elkaar en vertrekt in stilte. Na een lange mediastilte vertelt ze nu eindelijk haar verhaal in hardloopmagazine Runner's World.

Onveilige situatie

Na bekendmaking van het opnemen en verspreiden van de video wordt de mannelijke atleet weggestuurd van Papendal en volgt er een onrustige periode voor het atletiekteam en met name Zoë zelf. Op regelmatige basis worden er gesprekken gevoerd waarin al snel wordt aangestuurd op de terugkeer van de mannelijke atleet. Tegen Runner's World zegt Zoë daarover het volgende: 'Er volgden gesprekken, veel gesprekken. Er werd bij mij neergelegd wat er voor mij nodig was om hem te laten terugkeren in de groep. Want ja, we hadden beiden talent en beiden een toekomst in de atletiek. Papendal zou de enige plek zijn waar hij terecht kon. Daar was ik het gewoonweg niet mee eens. Er zijn meer plekken om te trainen. Ik besloot een stappenplan te schrijven. Als al die stappen waren doorlopen, zou hij kunnen terugkeren in de groep. Voor mij was het belangrijkste dat hij eerlijk zou zijn, een stukje gerechtigheid. Eerlijkheid naar mij, maar ook naar de groep. Het was niet alleen voor mij een heftige periode. Voor de hele groep was dit echt niet leuk. Daarom was mijn standpunt: zolang hij niet volledig eerlijk is, kan hij niet terugkeren naar Papendal. Als hij terugkeert, ben ik weg.’

Vertrek van Papendal

Na maandenlange onrust keert zonder enkele berichtgeving de mannelijke atleet terug op Papendal. Zoë verneemt dit niet van de bond, maar via andere atleten die op dat moment in contact staan met de mannelijke atleet. Het wekt de indruk dat de atleet zijn terugkeer vindt vanwege hoognodige deelname aan de Spelen. Zoë zegt daarover het volgende tegen Runner's World: 'Ik vind het moeilijk om daar iets over te zeggen. In alle eerlijkheid heb ik altijd het gevoel gehad dat het zo zou lopen om precies deze reden: hij was nodig voor de Spelen. Ik kan niet kijken in de hoofden van de bond en de intenties achter bepaalde keuzes doorgronden, maar het kwam wel zo op mij over.' Zijn terugkeer betekende het vertrek van Zoë en tegelijkertijd het einde van haar olympische droom: 'Op het moment dat ik hoorde dat hij terug zou komen, wist ik al dat het grote gevolgen zou hebben voor mij en dus voor mijn deelname aan de Spelen. Zodra je je spullen pakt, weet je dat je Parijs niet gaat halen.’

In het in 2024 gepubliceerde interview met Trouw geeft een vrouwelijke atleet in anonimiteit te kennen dat ze zich niet prettig voelt bij de ontstane situatie: 'Als vrouwelijke topsporter moet je het gevoel hebben dat als jou iets overkomt, de bond vierkant achter je gaat staan. Dat mist hier heel erg. Als de ‘dader’ maar belangrijk genoeg is voor het halen van sportief succes, wordt hem uiteindelijk toch de hand boven het hoofd gehouden.'

Een andere atlete (ook in anonimiteit) wil er het volgende over zeggen tegen Trouw: 'Deze hele zaak heeft een extra drempel opgeworpen om intern aan de bel te trekken bij de Atletiekunie. Het is ons duidelijk dat als een goed presterende man nog verder gaat in grensoverschrijdend gedrag, daar helemaal niets aan gedaan wordt.'

Olympische Spelen achter de televisie

Na het vertrek van Papendal stopt Zoë met atletiek: 'Het klinkt gek, maar ik was een soort van opgelucht dat ik vertrok. Het mislopen van de Spelen deed me ook niets. Ik zat gewoon niet goed in mijn vel. Ik had echt zoiets van: zoek het maar lekker uit allemaal. Ik stopte met trainen. Ik voelde zo’n grote mate van onbegrip en onmacht. Ik raakte mijn plezier in atletiek volledig kwijt en vond het niet terug. Het was zo’n slepend proces geweest. Elke twee weken had ik een gesprek, waar vervolgens niets uitkwam. Die gesprekken hebben voor mij nooit oprecht gevoeld. Dat kost zoveel energie.’ Er volgt een donkere periode waar ze niet te veel over kwijt wil. Dat het goed mis was, is wel duidelijk. De machteloosheid, onbegrip, frustratie en het verliezen van haar sport maakt een grote impact op de talentvolle atlete. Augustus 2024 breekt aan en ze beleeft de Olympische Spelen vanachter de buis: 'Dit was heel gek voor mij. Het gezin was afgereisd naar Parijs, want mijn zus liep natuurlijk wel. Ik zat alleen thuis. De tickets waren al geboekt, omdat we er vanuit gingen dat ik er ook zou staan. Ik heb alles gekeken en ik vond het leuk om mijn vriendinnen in actie te zien komen, maar ik kan niet ontkennen dat het een vreemd gevoel was. Er zit nog wel ambitie in me, hoor. Ik geloof niet dat dit het einde van carrière is en dat hoeft ook niet zo te zijn.'

Hoe verder

Zoë klautert stapje voor stapje uit een dal en pakt het trainen na ruim een half jaar weer op, maar niet meer op Papendal. In het interview geeft ze aan dat vergiffenis haar het meest geholpen heeft. 'Het is zwaar om met een wrok rond te lopen', zegt ze tegen Runner's World. 'Ik ben christelijk en geloof dat het niet aan mij is om te oordelen. Het kunnen vergeven van acties en keuzes van anderen, zorgt ervoor dat je een situatie achter je kan laten en door kan met je eigen leven. Dat is me gelukt.’ Ook adviseert ze aan meiden die hetzelfde meemaken om de tijd te nemen: 'Gun jezelf de tijd om er op je eigen manier mee om te gaan. Schaam je vooral niet. Je mag praten, je mag huilen, je mag boos zijn. Maar je mag ook leven en plezier maken. Uiteindelijk kom je er sterker uit en komt het dus goed als je het wat tijd en reflectie geeft. Vergeet niet: je bent nooit alleen!’

Gelukkiger dan ooit

Ondanks de zware periode die Zoë achter de rug heeft kijkt ze met een positieve blik naar de toekomst. 'Ik kan oprecht zeggen dat ik nog nooit zo gelukkig ben geweest in mijn leven. Ik voel me goed. Dit jaar rond ik mijn bachelor bewegingswetenschappen af, ik heb de juiste mensen om me heen, ik ga met plezier trainen en het leven lacht mij toe. Ik heb een goede trainer en groep, en natuurlijk mijn vriend. Ondanks dat ik een mindere tijd achter de rug heb, ben ik eruit gekomen en kijk ik met zoveel warmte en nieuwsgierigheid naar de toekomst. Ik heb er zin in!’

Het volledige interview lezen? Dit kan in Runner's World #7.

Volg je Women's Health al op Facebook en Instagram?