Vermoeid overdag? Waarom je ‘s middags altijd een energiedip hebt - en hoe je wakker blijft
Dupe
Je kent het wel: je voelt je ogen zwaar worden en doet ze héél even dicht. Tijdens de film in de bioscoop, in de trein of bij het lezen van een boek. Voor je het weet ben je weggedommeld en het volgende moment word je wakker geschud door de conducteur. Gênant.
Gelukkig ben je niet de enige. Hannah Shaw, hoofd van Slaaponderzoek bij Matresses Online, legt uit waar deze energiedip midden op de dag vandaan komt én deelt tips om wakker te blijven. Zo mis je niet langer de helft van de film omdat je weer in slaap bent gevallen.
Waarom je moe bent
Hoe kan het dat je je soms ineens zo slaperig voelt? ‘Het simpele antwoord is dat je moe bent. Of je nou wegdommelt tijdens de reis naar je werk of moet vechten tegen de slaap bij een alledaagse taak achter je bureau, in beide gevallen geldt dat je te weinig slaap hebt gehad’, vertelt Shaw.
Slaapfasen en slaapcyclus
Dat zit zo: je hebt twee slaapfasen nodig om je uitgerust te voelen. De lichte slaap, voor het verwerken van emoties en het opslaan van herinneringen, en de diepere slaap, voor lichamelijk herstel en het afvoeren van afvalstoffen. Slaap je een nachtje slechter? Dan beïnvloedt dat hoe je je de volgende dag voelt. ‘Dat is wanneer je last krijgt van suiker cravings.’
Je slaapcyclus kan in iedere levensfase weer veranderen. ‘Als kind moet je groeien, je ontwikkelen en leren. Maar naarmate je ouder wordt, slaap je lichter en heb je meer gebroken nachten. Dan kan je nog 7 tot 9 uur in bed liggen, maar nog steeds niet uitgerust zijn’, vertelt Shaw.
De invloed van je menstruatiecyclus
En vrouwen trekken daarin volgens Shaw aan het kortste eind. ‘Vrouwen slapen slechter vanwege hun menstruatiecyclus en lichaamstemperatuur. Tijdens de luteale fase is ons lichaam 0,4 graden warmer, terwijl ons lichaam koeler moet zijn om in slaap te vallen. En ook hormoonschommelingen in de menopauze beïnvloeden onze slaapcyclus.’
Tja, en als je dan ook nog een druk leven hebt, is het niet gek dat je af en toe wegdut. Juist op de momenten dat je even niets doet en ontspant kan de vermoeidheid je overvallen: ‘Bijvoorbeeld als je tv kijkt, een boek leest of luistert naar de repetitieve geluiden van de trein op de rails. Of als je in een donkere bioscoop of theater zit. Dan kan je het gevoel hebben dat je elk moment in slaap kan vallen. En eigenlijk betekent dat dan dat je een aantal korte nachten hebt gemaakt met een slechte slaapkwaliteit.’
Dit doe je aan het vermoeide gevoel
Op een werkdag is een power nap misschien niet de goede oplossing voor je slaapgebrek. Wat kan je wel doen? Met deze vijf tips van Shaw voel je je alerter én verbeter je je slaap op de momenten dat het moet.
Zorg voor daglicht
Merk je dat je in slaap valt? Zoek dan even het zonnetje op. Volgens Shaw helpt het om in het daglicht te gaan staan. ‘Natuurlijk licht is helderder dan welke lamp dan ook. Blijf niet in de keuken staan kletsen als je pauze hebt, maar ga naar buiten’, zegt ze. Volgens onderzoekers van Osaka Metropolitan University kan twintig minuten zonlicht helpen om je alerter te voelen.
Kom in beweging
Om alert te blijven, wil je actief blijven. Shaw: ‘Door te sporten stijgt je lichaamstemperatuur. Je kunt het zien als het verzamelen van vermoeidheids-punten. Als je overdag beweegt, helpt dat 's nachts en de volgende dag.’
Drink koffie
Als je moe bent is het verleidelijk om dit op te lossen met koffie. Volgens Shaw kan het drinken van cafeïne inderdaad helpen om wakker te blijven, maar dat hangt wel af van het tijdstip. ‘Cafeïne blokkeert adenosine - de ontvangers in cellen die zorgen voor slaperigheid. Dat kan helpen, maar ik zou aanraden om het alleen tijdens de eerste helft van de dag drinken.’ Drink je het kort voor het slapen gaan, is het juist funest voor je slaap.
Laat je ijzergehalte controleren
Veel vrouwen hebben ongemerkt een ijzertekort, vooral tijdens de menstruatie. Symptomen hiervan zijn onder andere vermoeidheid en uitputting, maar ook je ‘s nachts onrustig voelen. Het is dus slim om je ijzergehalte te controleren en waar nodig is bij te sturen met voeding of supplementen.
Zorg voor een goede avondroutine
Als je je slaapgebrek aanpakt, volgt vanzelf een beter gevoel overdag, zegt Shaw. ‘Sta jezelf toe om goede nachtrust te krijgen, door prioriteit te geven aan ontspanning. Bij kinderen zorgen we hier goed voor, bijvoorbeeld door schermtijd te beperken en ze in bad te doen. Maar zelf sturen we tóch nog even die mail, halen we een doekje over het aanrecht of staan we in een fel verlichte badkamer, vlak voordat we gaan slapen. Probeer in plaats van een uur te scrollen of te blijven opruimen gewoon naar bed. Als je consistent bent in het krijgen van een goede nachtrust, zul je overdag beter wakker blijven.’
En dat voorkomt toch een boel gênante momenten, zoals wakker worden geschud door de conducteur. Al kan je natuurlijk niet elke nacht de perfecte nacht maken en hoort moe zijn er af en toe ook gewoon bij.
Dit is een syndication van Women's Health UK.
Volg je Women's Health al op Facebook, Instagram en TikTok? Je kunt je ook inschrijven voor onze nieuwsbrief.
Volg je Women's Health al op Google Discover?
Mis nooit meer een artikel over mentaal en fysiek in beweging blijven, voeding of vrouwengezondheid in Google Discover. Volg Women's Health via deze link en klik op 'Volgen op Google'.